Μια Συζήτηση Με Τον Γιώργο Οικονόμου (του Ελευθεριακού)

Μια Συζήτηση (25/10/2013) Με Τον Διδάκτορα Φιλοσοφίας Γιώργο Οικονόμου.


O Γιώργος Ν. Οικονόμου σπούδασε Μαθηματικά, Μουσική και Φιλοσοφία. Συμμετείχε ενεργώς στο αντιδικτατορικό κίνημα. Παρακολούθησε στο Παρίσι τα μεταπτυχιακά σεμινάρια του Κορνήλιου Καστοριάδη με τον οποίο άρχισε τη διδακτορική του διατριβή. Έχει Master φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου της Σορβόννης και είναι Διδάκτωρ Φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου Κρήτης. Εργάσθηκε στη Μέση Εκπαίδευση και στο Πανεπιστήμιο. Έχει δημοσιεύσεις σε περιοδικά και εφημερίδες, ανακοινώσεις σε συνέδρια και ημερίδες. Είναι τακτικός αρθρογράφος στην “Εφημερίδα των Συντακτών”. Έχει επιμεληθεί τα βιβλία, “Αφιέρωμα στον Κορνήλιο Καστοριάδη, στοχαστή της αυτονομίας” (2010) και “Μελέτες για τον Κορνήλιο Καστοριάδη. Η Γένεση της δημοκρατίας και η σημερινή κρίση” (Ευρασία, 2011). Από τις εκδόσεις Παπαζήση κυκλοφορούν τα βιβλία του “Η άμεση δημοκρατία και η κριτική του Αριστοτέλη” (2007), “Η αριστοτελική πολιτεία” (2008)και “Από την κρίση του κοινοβουλευτισμού στη δημοκρατία” (2009). Στις εκδόσεις Νησίδες το “Πολυτεχνείο 1973. Η απαρχή του αυτόνομου κινήματος” (2013)

Θεματολογία μέρους Α
- Μαθηματικά-Μουσική-Φιλοσοφία (01:33)
- Η Πορεία Της Καστοριαδικής Σκέψης (04:20)
- Καστοριαδισμός (;) (09:34)
- Καστοριάδης & Αριστερά (11:50)
- Καστοριάδης & Ψυχανάλυση (13:59)
- Το Φαντασιακό Στον Καστοριάδη (16:14)
- Καστοριάδης & Μαρξισμός (24:17)
- Μαρξισμός & Επίγονοι
(Θεωρία & Πρακτική) (29:17)
- Καστοριάδης & Αιτιοκρατία
(Το Παράδειγμα Της Δημοκρατικής Γέννησης) (32:08)
- Καστοριάδης & Αναρχισμός (37:38)
- Καστοριάδης/Κριτική Θεωρία/Καταστασιακοί
(Σύνθεση & Δημιουργία) (46:54)
- Αυτοθέσμιση-Αυτονομία & Διαφορετικότητα
(Η Άμυνα Της Δημοκρατίας) (48:38)
- Ελληνικότητα & Εθνικότητα
Στον Καστοριάδη (54:31)
- Ιδεολογική Πορεία & Επιρροές (56:32)
- Η Πορεία Προς Την Αθηναϊκή Δημοκρατία (1:00:13)
- Δημοκρατικές Πόλεις (1:06:18)
- Καζαντζάκης Για Δημοκρατία
- Θουκυδίδης Για Δημοκρατία (1:08:24)
- Αθηναϊκή Δημοκρατία & Σωκράτης (1:19:00)

Θεματολογία μέρους Β
- Πλάτωνας/Αριστοτέλης & Οι Άλλες Φιλοσοφικές Σχολές (01:19)
- Ελληνική Αρχαιότητα (08:28)
- Αθηναϊκή Δημοκρατία & Φυλετισμός
(Η Αποδοχή Του Ξένου) (10:48)
- Αθηναϊκή Δημοκρατία & Εξωτερική Πολιτική (16:23)
- (Άμεση) Δημοκρατία & Αντιπροσώπευση
(Το Παράδειγμα Των Αθηνών) (21:23)
- (Άμεση) Δημοκρατία & Καπιταλισμός
(Ο Σύγχρονος Ανθρωπολογικός Τύπος) (25:07)
- Αριστερός & Δεξιός Οικονομισμός
(Αυθεντίες/Ειδικοί) (33:53)
- Το Μεταναστευτικό (42:04)
- Δημοψήφισμα & Δημοκρατικοί Θεσμοί
(ΣΥ.ΡΙΖ.Α.-ΛΑ.Ο.Σ.-Χρυσή Αυγή) (48:31)
- Αριστερό & Δεξιό Κόμμα
(Διαφορές-Ομοιότητες) (52:50)
- Περί Βίας
(Η Θεωρία Των Δύο Άκρων) (59:09)
- Η Εξέγερση Του Πολυτεχνείου
(Το Πνεύμα & Τα Μηνύματα) (01:07:44)
- Η “Γενιά Του Πολυτεχνείου”
- Η Διαχρονική Ευθύνη Της Κοινωνίας (01:13:51)
- Πρώτη Ημέρα (Άμεσης) Δημοκρατίας (1:25:45)

πηγή: Eagainst

η πλάνη της τεχνικής

Είναι αδύνατο να καταλάβουμε τη σύγχρονη κοινωνία μας, αν δεν γνωρίζουμε με σαφήνεια τον παράγοντα που κατά κύριο λόγο την καθορίζει, δηλαδή την Τεχνική σαν ένα σύνολο μέσων, μεθόδων και οργάνωσης της γνώσης με συγκεκριμένο προσανατολισμό.
Ο Ζακ Ελλύλ (1912-1994), ένας από τους σημαντικότερους μελετητές του τεχνικού φαινομένου, εκθέτει εδώ με πολύ ζωντανό τρόπο τα βασικά συμπεράσματά του σε μια συνέντευξή του στην ολλανδική ομάδα ReRun το 1992.

πηγή: κατάληψη Σινιάλο

Να μην συνηθίσουμε στην ύβρη

Σε αντίθεση με την έννοια που η νεότερη και μετα-αρχαϊκή ανθρωπότητα αποδίδει στην λέξη ύβρη, ως ασέβεια προς οτιδήποτε πρεσβεύει κάποια κοινή αξία ή ταύτιση με κάθε είδους ενέργεια που θίγει την τιμή, το αξίωμα και την αξιοπρέπεια κάποιου, για τον αρχαιοελληνικό κόσμο η ὕβρις έχει αυστηρά πολιτικό χαρακτήρα. Η ὕβρις αποτελεί συστατικό στοιχείο του πολιτικού συστήματος των Αθηνών και η σημασία της μεταφέρεται μέσα από έναν εξίσου πολιτικό θεσμό, την Τραγωδία. (Δεν  είναι τυχαίο άλλωστε ότι με την πτώση του δημοκρατικού πολιτεύματος το 401 π.Χ. αμέσως μετά δηλαδή το τέλος του Πελοποννησιακού πολέμου, επήλθε και ο θάνατος της τραγωδίας, αλλά και της φιλοσοφίας. Έκτοτε οι πολιτικές ‘ύβρεις’ που διεπράχθησαν από τα Μακεδονικά βασίλεια και τις διάφορες πολιτικές ελίτ συνεχίζουν μέχρι σήμερα μέσω των φιλελεύθερων ολιγαρχιών να συμβάλλουν στην κοινωνική υποδούλωση και στον σφετερισμό κάθε προσπάθειας της ανθρώπινης χειραφέτησης). Η ὕβρις αναφέρεται στην λυσσαλέα επιθυμία της παράβασης (Καστοριάδης 2006, σ.177) αλλά πάνω απ’ όλα στην υπερβολή του δήμου και την παραφροσύνη (Καστοριάδης 2008, σ.111), στην παραβίαση των ορίων (Καστοριάδης 2008, σ.210) και στην αδυναμία του να αυτοπεριορίζεται, βασική προϋπόθεση για να επιτευχθεί η δημοκρατία, ως πολίτευμα και καθεστώς αυτονομίας. Συνεπώς, για τον Καστοριάδη (2008, σ.193) η δημοκρατία είναι συνεχώς εκτεθειμένη σε θεωρητικούς κινδύνους, ένα καθεστώς που μπορεί να οδηγήσει σε θανάσιμα λάθη. Η πτώση της Αθήνας είναι ταυτόχρονα το αποτέλεσμα και η αιτία της ύβρεως που κυρίευσε τον δῇμον – λόγω της αδυναμίας του αθηναϊκού λαού να αυτοπεριοριστεί – οδηγώντας την δημοκρατία στην καταστροφή της. Ο ίδιος (1999, σ.22-23) γράφει χαρακτηριστικά: «το χάος το έχουμε και μέσα μας με τη μορφή της ύβρεως, δηλαδή της άγνοιας ή της αδυναμίας αναγνωρίσεως των ορίων των πράξεων μας. Διότι αν τα όρια ήταν σαφή και αναγνωρίσιμα εκ των προτέρων, δεν θα υπήρχε ύβρις, θα υπήρχε απλώς παράβαση ή αμάρτημα, έννοιες χωρίς κανένα βάθος».

Πραγματεία περί Εθελοδουλείας - Ετιέν ντε Λα Μποεσί

Εκδόσεις: Πανοπτικόν
Έτος: 2002

  Αφήστε μας λοιπόν, συνεπώς, να κατανοήσουμε με τη λογική, αν είναι δυνατόν, πως συμβαίνει αυτή η επίμονη προθυμία προς υποταγή να έχει τόσο βαθιά ριζώσει σ’ ένα έθνος, ώστε η ίδια η αγάπη για την ελευθερία να φαίνεται τώρα αφύσικη.

* * *

Για να καρπωθούν το καλό που επιθυμούν, οι τολμηροί δεν φοβούνται τον κίνδυνο∙ οι έξυπνοι δεν αρνούνται να υποφέρουν τα βάσανα. Είναι οι χαζοί και οι δειλοί που ούτε είναι σε θέση να υποφέρουν τις ταλαιπωρίες, ούτε να διεκδικήσουν τα δικαιώματά τους∙ σταματούν απλώς στη λαχτάρα γι’ αυτά και χάνουν μέσω της ατολμίας τη γενναιότητα που ξεπηδά μέσα από την προσπάθεια διεκδίκησης των δικαιωμάτων τους, αν και η επιθυμία να τα απολαύσουν παραμένει ακόμα ως μέρος της φύσης τους.

Η γυναίκα του Κανδαύλη

Ο Κανδαύλης, βασιλιάς της Λυδίας, ήταν πολύ ερωτευμένος με τη γυναίκα του και υπέρμετρα υπερήφανος για την ομορφιά της.
Έλεγε σ' όλους πως είχε την πιο όμορφη γυναίκα στον κόσμο.
Το αρρωστημένο του πάθος τον οδηγούσε στην επιμονή να αποδεχθούν όλοι αυτό που πίστευε ο ίδιος.

Ο Κανδαύλης είχε έναν πιστό ακόλουθο, τον Γύγη.
Κάποια μέρα τον ζάλιζε με την ομορφιά της γυναίκας του.
Του έλεγε ότι δεν μπορεί ούτε καν να φανταστεί πόσο όμορφη είναι.
Ο Γύγης δε σχολίαζε φυσικά, φοβούμενος αφενός μήπως δεχόμενος την απαράμιλλη ομορφιά της θεωρηθεί πως την ποθεί κι αυτός και αφετέρου μήπως αρνούμενος την ομορφιά της θεωρηθεί πως την προσβάλλει.
Ό,τι κι αν κάνει ο Γύγης, νιώθει πως θα θεωρηθεί ένοχος.

Ο Κανδαύλης, προκειμένου να αποδείξει τα λεγόμενά του, σκάρωσε ένα σχέδιο:
του είπε "για να δεις πόσο όμορφη είναι, θα έρθεις το βράδυ στο δωμάτιό μας και θα τη δεις γυμνή. Τότε θα καταλάβεις"
Ο Γύγης φυσικά του αρνήθηκε αρχικά και του είπε "μα δεν μπορώ, δε μου επιτρέπεται να δω την κυρά μου γυμνή! Δέχομαι πως η γυναίκα σου είναι η πιο όμορφη απ' όλες. Μα μη μου λες να τη δω γυμνή! Αν δεις το γυμνό σώμα μιας γυναίκας, την έχεις δει γυμνή κι απ' τη ντροπή της."

Θέμα: Προελαύνει ο σύγχρονος σκοταδισμός

του Δημήτρη Γρηγορόπουλου - "Πριν"

Η πολυεπίπεδη και παρατεταμένη κρίση κλονίζει την εμπιστοσύνη του ανθρώπου στις απελευθερωτικές δυνατότητες της επιστήμης και μαζικά πλέον οι εργαζόμενοι και ειδικότερα τα χαμηλά μορφωτικά στρώματα στρέφονται στη θρησκεία και τις εύκολες απαντήσεις που προσφέρει ο ανορθολογισμός. Η παγκοσμιοποίηση ενισχύει το θρησκευτικό φαινόμενο παράγοντας νέες υβριδιακές μορφές πίστης.

Θρησκευτικός ιδεαλισμός

Η θρησκεία είναι μορφή πνευματικής οικειοποίησης της φύσης και της κοινωνίας, ιδεαλιστικού χαρακτήρα. Ο ιδεαλισμός, σε αντιδιαστολή με τον υλισμό, στο βασικό ζήτημα της φιλοσοφίας, θεωρεί ότι η συνείδηση καθορίζει το είναι και όχι το αντίστροφο. Η θρησκεία είναι μια ιδιόμορφη έκφραση του ανορθόλογου υποκειμενικού ιδεαλισμού. Ακόμη κι όταν αναγνωρίζει την ανεξάρτητη από το πνεύμα ύπαρξη της πραγματικότητας αυτή η παραδοχή ισχύει ως προς τον άνθρωπο. Αντίθετα, ως προς το θεό θεωρεί ότι η πραγματικότητα δεν είναι ανεξάρτητη, αλλά αποτελεί δημιούργημα του θείου πνεύματος στο οποίο μάλιστα παρεμβαίνει και στο διηνεκές κατά το δοκούν. Αλλά και του ανθρώπου η σχέση με το είναι (φύση – ιστορία) καθορίζεται θεία χάριτι με την παρέμβασή του στη φύση και την ιστορία, όχι με βάση τους νόμους τους, αλλά κατά το δικούν και τη βούληση του θείου. Αλλά και στη γνωστική διαδικασία η θρησκεία χαρακτηρίζεται από τον ανορθολογισμό. Δεν θεωρεί ότι η γνώση είναι προϊόν της εμπειρίας, της επιστήμης, της αποδεικτικής λογικής (τυπικής και διαλεκτικής) αλλά ανορθολογικής κατά κανόνα διαδικασίας που βασίζεται στη διαίσθηση το βίωμα, την αποκάλυψη, το όραμα, το θαύμα. Ο θεός, αφού έχει δημιουργήσει τον κόσμο και τον δημιουργεί, τον γνωρίζει και τον αποκαλύπτει στους εκλεκτούς του (το παρόν αλλά και το μέλλον) με εντολή να μεταφέροουν την θεία αποκάλυψη και εντολή του στους ανθρώπους και να τους πείσουν να ενεργήσουν σύμφωνα με τη θεία βούληση. Άρα, η θρησκεία έχει ανορθολογικό χαρακτήρα ουσιαστικά και είναι ασύμβατη με την επιστήμη.

Χαρακτηριστική έκφραση του γνωστικού ανορθολογισμού αποτελούν οι φράσεις «πίστευε και μη ερεύνα», «μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι» και που αναγορεύουν τον ορθολογισμό σε ελάττωμα, αν όχι σε αμάρτημα.

Σεβάσου το σκύλο που ’χεις για πατέρα

Στην πόλη του Σραβάστι, ο Βούδας μπήκε στο σπίτι ενός συγκεκριμένου μαθητή, του φτωχοδιάβολου Σουντάττα. Ο άνθρωπος έλειπε απ’ το σπίτι. Βρισκότανε όμως πάνω στο ντιβάνι ένας άσπρος σκύλος, που έτρωγε από ’να πιάτο. Σαν είδε τον Βούδα, ο σκύλος πήδησε χάμω και του αλύχτησε σαν λυσσασμένος.

Ο Βούδας του είπε: «Σκασμός, σπαγκοραμμένε!»
Ο σκύλος πήγε και κουλουριάστηκε σε μια γωνία, κι έτρεμε σύγκορμος λες και τον είχανε ξυλοφορτώσει.
Όταν επέστρεψε ο Σουντάττα κι αντίκρισε το σκύλο του σε τέτοια χάλια, ρώτησε ποιος του είχε προξενήσει αυτήν τη στενοχώρια. Οι ένοικοι του σπιτιού απάντησαν: «Ο Βούδας… του φέρθηκε σαν να ’τανε σπαγκοραμμένος».
Φουντωμένος από θυμό, ο Σουντάττα πήγε να ζητήσει εξηγήσεις απ’ τον Βούδα: «Για να ’χουμε καλό ρώτημα, από πού κι ως πού του φέρθηκες σαν να ’τανε σπαγκοραμμένος;»